โครงการย้อนรอยอดีตจิตรกรรมวัดอุโมงค์

“โครงการสร้างภาพจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์  เมืองเชียงใหม่ด้วยคอมพิวเตอร์” หรือในสื่อประชาสัมพันธ์ต่างๆ ของโครงการได้ใช้ชื่อว่า “โครงการย้อนรอยอดีตจิตรกรรมวัดอุโมงค์”  คือโครงการที่ได้รับการสนับสนุนจาก Ford Motor Company จากการประกวดโครงการร่วมใจพัฒนาสิ่งแวดล้อม และสังคมไทยครั้งที่ 3  ประจำปี  2545   “โครงการย้อนรอยอดีตจิตรกรรมวัดอุโมงค์” คือ โครงการที่ดำเนินการคัดลอกภาพจิตรกรรมฝาผนังภายในอุโมงค์ วัดอุโมงค์ เชิงดอยสุเทพ จ.เชียงใหม่ ซึ่งเป็นงานศิลปะที่มีความสำคัญในฐานะเป็นงานจิตรกรรมฝาผนังศิลปะล้านนา ที่มีอายุราวพุทธศตวรรษที่ 21 หรือราว 500 ปีมาแล้ว อันเป็นงานจิตรกรรมฝาผนังศิลปะล้านนาที่เก่าแก่ที่สุดในสมัยราชวงศ์มังราย (พ.ศ. 1839-2101) ที่เหลือเพียงแห่งเดียวในปัจจุบันอันเป็นผลงานศิลปะในยุครุ่งเรืองของแคว้นล้านนา แสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์กับอาณาจักรเพื่อนบ้านคือจีนในสมัยราชวงศ์หมิง และพม่าในสมัยพุกาม

แม้ว่าจิตรกรรมวัดอุโมงค์จะมีความสำคัญเป็นอย่างยิ่ง แต่คุณค่าดังกล่าวได้ถูกมองข้ามไป ด้วยมีความคิดทั่วไปว่า งานจิตรกรรมแห่งนี้อยู่ในสภาพลบเลือนจนไม่สามารถสังเกตเห็นร่องรอยใดๆ ได้อีกแล้ว แม้จิตรกรรมดังกล่าวจะอยู่ในสภาพที่ชำรุดและลบเลือนมากในปัจจุบัน อันทำให้เป็นอุปสรรคที่ยากแก่การสังเกตลวดลายและเรื่องราวในภาพจิตรกรรมฝาผนังได้ แต่จากการปฏิบัติงานของโครงการตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา ก็สามารถฟื้นภาพจิตรกรรมฝาผนังที่ลบเลือนเหล่านั้นจนกระทั่งเห็นถึงสภาพของจิตรกรรมฝาผนังก่อนการชำรุดขึ้นมาได้อีกครั้งหนึ่ง โดยสามารถบันทึก และรักษาหลักฐานงานจิตรกรรมที่สำคัญไว้ก่อนที่จิตรกรรมวัดอุโมงค์จะลบเลือนหมดสิ้น

แม้ว่าจิตรกรรมวัดอุโมงค์จะมีความสำคัญเป็นอย่างยิ่ง แต่คุณค่าดังกล่าวได้ถูกมองข้ามไป ด้วยมีความคิดทั่วไปว่า งานจิตรกรรมแห่งนี้อยู่ในสภาพลบเลือนจนไม่สามารถสังเกตเห็นร่องรอยใดๆ ได้อีกแล้ว แม้จิตรกรรมดังกล่าวจะอยู่ในสภาพที่ชำรุดและลบเลือนมากในปัจจุบัน อันทำให้เป็นอุปสรรคที่ยากแก่การสังเกตลวดลายและเรื่องราวในภาพจิตรกรรมฝาผนังได้ แต่จากการปฏิบัติงานของโครงการตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา ก็สามารถฟื้นภาพจิตรกรรมฝาผนังที่ลบเลือนเหล่านั้นจนกระทั่งเห็นถึงสภาพของจิตรกรรมฝาผนังก่อนการชำรุดขึ้นมาได้อีกครั้งหนึ่ง โดยสามารถบันทึก และรักษาหลักฐานงานจิตรกรรมที่สำคัญไว้ก่อนที่จิตรกรรมวัดอุโมงค์จะลบเลือนหมดสิ้น

ด้วยตระหนักถึงความสำคัญของงานจิตรกรรมฝาผนังแห่งนี้ทางโครงการจึงได้ดำเนินการคัดลอกจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ เพื่อการอนุรักษ์งานจิตรกรรม และเผยแพร่คุณค่าของงานจิตรกรรมแห่งนี้ออกสู่สังคม

ผลงานของโครงการในช่วงเวลาที่ผ่านมา

โครงการได้เริ่มปฏิบัติงานคัดลอกลานเส้นจิตรกรรมฝาผนังภายในอุโมงค์ ควบคู่ไปกับการถ่ายภาพ และสำรวจความชำรุดของจิตรกรรม และอุโมงค์ตั้งแต่เดือนเมษายน พ.ศ. 2538 เป็นต้นมา  การทำงานคัดลอกลายเส้นจิตรกรรมนี้มีความสำคัญยิ่ง เพราะปัจจุบันจิตรกรรมมีสภาพที่ลบเลือนจนไม่สามารถถ่ายภาพได้ชัดเจน

ในระยะแรกทางโครงการได้ปฏิบัติงานคัดลอกลายเส้นภาพจิตรกรรมภายฝาผนังภายในอุโมงค์ที่ 1  ด้วยการคัดลอกภาพลายเส้นของงานจิตรกรรม และทำการสันนิษฐานภาพจิตรกรรมในส่วนที่ชำรุดขึ้นมาใหม่ด้วยภาพลายเส้น จนมีข้อมูลที่ชัดเจน และเพียงพอที่จะสันนิษฐานจิตรกรรมในส่วนที่ชำรุดขึ้นมาใหม่ให้ได้ภาพลายเส้นที่สมบูรณ์ และข้อมูลเหล่านี้เองเป็นพื้นฐานในการใช้คอมพิวเตอร์เข้าช่วยในการสร้างภาพจิตรกรรม และแก้ไขความชำรุดของภาพขึ้นมาใหม่จนกระทั่งสามารถเห็นภาพจิตรกรรมมีสีสันที่ใกล้เคียงกับสภาพเดิมก่อนการชำรุด และสามารถดำเนินการ จนกระทั่งทราบลวดลายในจิตรกรรมว่าประกอบด้วยลายหงส์จีน (phoenix), นกยูง, นกกระสา, นกแก้ว, ดอกโบตั๋น (peony), ลายเมฆ, ลายบัว ลายประจำยาม รวมทั้งเถาลายกระหนก และโครงการได้ริเริ่มนำคอมพิวเตอร์มาใช้ในการแก้ไขความชำรุดลบเลือนของภาพจนกระทั่งได้ทราบถึงรูปแบบของลวดลายที่สมบูรณ์ ซึ่งผลที่ได้จากการปฏิบัติงาน ดังกล่าวนอกจากจะสามารถคัดลอกงานจิตรกรรมเพื่อการอนุรักษ์ไว้ได้แล้วยังได้นำไปใช้เป็นข้อมูลหลักในการศึกษาทางประวัติศาสตร์ศิลปะ จนกระทั่งทราบถึงที่มาของลวดลายดังกล่าวว่ามีที่มาจากลวดลายในศิลปะจีนสมัยราชวงศ์หยวน – ต้นราชวงศ์หมิง และลวดลายจากจิตรกรรมฝาผนังศิลปะพม่า สมัยพุกาม อันสะท้อนถึงความเจริญทางศิลปะของอาณาจักรล้านนาในยุคที่รุ่งเรืองที่สุด

ดังนั้นผลการปฏิบัติงานคัดลอกและสร้างภาพจิตรกรรมด้วยคอมพิวเตอร์ที่ได้นี้ จึงไม่เพียงแต่จะสามารถอนุรักษ์ และรักษาหลักฐานจิตรกรรมที่มีค่าไว้ได้เท่านั้น แต่ยังมีประโยชน์เป็นอย่างยิ่งต่อการศึกษาทางวิชาการด้านศิลปะ และประวัติศาสตร์ศิลปะด้วย นับเป็นงานวิชาการด้านจิตรกรรมฝาผนังที่นำข้อมูลที่ได้จากคอมพิวเตอร์มาทำการศึกษาเป็นชิ้นแรกของประเทศไทย และในการดำเนินงานในช่วงเวลาที่ผ่านก็มีความก้าวหน้าทางวิชาการที่ค้นพบใหม่ด้วยดังนั้นผลการปฏิบัติงานคัดลอกและสร้างภาพจิตรกรรมด้วยคอมพิวเตอร์ที่ได้นี้ จึงไม่เพียงแต่จะสามารถอนุรักษ์ และรักษาหลักฐานจิตรกรรมที่มีค่าไว้ได้เท่านั้น แต่ยังมีประโยชน์เป็นอย่างยิ่งต่อการศึกษาทางวิชาการด้านศิลปะ และประวัติศาสตร์ศิลปะด้วย นับเป็นงานวิชาการด้านจิตรกรรมฝาผนังที่นำข้อมูลที่ได้จากคอมพิวเตอร์มาทำการศึกษาเป็นชิ้นแรกของประเทศไทย และในการดำเนินงานในช่วงเวลาที่ผ่านก็มีความก้าวหน้าทางวิชาการที่ค้นพบใหม่ด้วยในการดำเนินการของโครงการย้อนรอยอดีตจิตรกรรมวัดอุโมงค์ ในช่วงระยะเวลาภายหลังที่ได้รับทุนสนับสนุนจาก Ford Motor Company ในฐานะโครงการที่ได้รับรางวัลจากการประกวดโครงการร่วมใจพัฒนาสิ่งแวดล้อมและสังคมไทยนั้น ก็ได้ขยายผลการดำเนินงานจากที่แล้วมา และได้ผลเป็นที่ก้าวหน้ากว่าที่ผ่านมาตามลำดับดังนี้

นอกจากนั้นแล้ว การดำเนินงานในส่วนดังกล่าวยังได้มีความก้าวหน้าขึ้นกว่าที่เคยได้ดำเนินการมาแล้วทั้งในเชิงปริมาณ, คุณภาพ และในเชิงเทคนิคด้วย คือ สามารถแก้ไขความชำรุดของจิตรกรรม และสร้างภาพจิตรกรรมตามสภาพเดิมให้ชัดเจนขึ้นได้ในพื้นที่บริเวณกว้างกว่าที่เคยดำเนินการมาจนสามารถเห็นเป็นภาพผนังเต็มในพื้นที่หลายตารางเมตร แลเห็นจิตรกรรมมีพื้นสีแดงสดใสตามสภาพเดิมได้ในมุมกว้าง (ก่อนหน้านี้เป็นเพียงการแก้ไขความชำรุดของภาพเป็นบริเวณเล็กๆ ในรูปแบบภาพ 2 มิติ เท่านั้น) และในเชิงเทคนิคที่ก้าวหน้ายิ่งขึ้นก็คือ งานคัดลอก และแก้ไขจำลองภาพจิตรกรรมด้วยคอมพิวเตอร์ล่าสุดนี้ไม่ได้เป็นเพียงภาพ 2 มิติเท่านั้น แต่ยังนำเทคโนโลยีด้าน computer  graphic ในระบบ 3 มิติมาร่วมปฏิบัติงานด้วย จนกระทั่งสามารถเห็นจิตรกรรมฝาผนังในรูปแบบของภาพ 3 มิติที่จำลองจิตรกรรมในสภาพที่อยู่ภายในอุโมงค์ในรูปแบบของภาพเคลื่อนไหวแบบเสมือนจริง  และยังได้นำเอาแนวคิดนี้มาพัฒนาการถ่ายภาพจิตรกรรมฝาผนังภายในอุโมงค์ด้วย ในฐานะที่จิตรกรรมวัดอุโมงค์มีลักษณะที่ตั้งพิเศษกว่าจิตรกรรมแห่งอื่นคือ อยู่ในสถานที่ๆ เล็กและแคบ ทำให้ไม่สามารถถอยออกมาชมภาพจิตรกรรมในระยะไกลจากผนังได้เกินกว่า  1.50 เมตร ซึ่งในสถานที่จริงจะไม่มีสามารถเห็นจิตรกรรมในมุมกว้างได้เลย แต่ด้วยการใช้คอมพิวเตอร์นำมาช่วยในการตัดต่อ และประมวลผลภาพจิตรกรรมที่ได้ถ่ายไว้จำนวนมากกว่า 250 ภาพเข้าด้วยกันจนทำให้เราสามารถชมจิตรกรรมฝาผนังภายในอุโมงค์ในภาพมุมกว้างตลอดอุโมงค์ได้โดยสะดวก แม้ว่าอุโมงค์จะมีลักษณะที่ยาว และแคบมากก็ตาม เรายังสามารถเลือกชมภาพในส่วนที่ต้องการชมในระยะใกล้เป็นพิเศษได้ด้วย ทั้งในรูปแบบภาพที่เป็นภาพถ่ายจริงในสภาพที่ชำรุดในปัจจุบัน และภาพที่ได้จากการคัดลอกภาพจิตรกรรม

นอกจากนั้นแล้วการแก้ไข และจำลองภาพจิตรกรรมที่ปรากฏในโครงการยังได้ใช้ข้อมูลจากการอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังด้วย ในฐานะที่ผู้รับผิดชอบโครงการได้เคยรับเชิญปฏิบัติงานอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังภายในอุโมงค์ วัดอุโมงค์จากกรมศิลปากร ภายใต้ความรับผิดชอบของคุณภัทรุตม์  สายะเสวี ผู้เชี่ยวชายการอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนัง การได้เข้าร่วมปฏิบัติงานอนุรักษ์นอกจากสามารถรักษางานจิตรกรรมในสถานที่จริงได้แล้ว กระบวนการทางเคมีที่ใช้อนุรักษ์ยังได้ทำให้ค้นพบหลักฐานใหม่อันจำเป็นต่อการนำมาใช้สร้างภาพจิตรกรรมด้วยคอมพิวเตอร์ด้วย ตัวอย่างที่สำคัญ เช่น การค้นพบชั้นสีเดิมดั้งเดิมของงานจิตรกรรมว่าคือสีแดงชาด

ด้วยการมีรากฐานจากการปฏิบัติงานทางเคมีตามมาตรฐานการอนุรักษ์สากล และการคัดลอกภาพจิตรกรรมที่ประณีตเช่นนี้ จึงทำให้ภาพจิตรกรรมที่ได้แก้ไข ตกแต่ง และสร้างขึ้นใหม่ด้วยคอมพิวเตอร์ในระบบภาพ 2 มิติ และ 3  มิติในโครงการมีความถูกต้องแม่นยำเป็นอย่างสูง ผลงานคัดลอกภาพจิตรกรรม และข้อมูลทั้งหมดยังได้ถูกเผยแพร่ออกสู่สังคมในรูปแบบต่างๆ นอกเหนือจากบทความเชิงวิชาการแล้ว ได้แก่  วิดีโอซีดี (VCD)  จุลสาร ที่ชื่อว่า “น้ำแต้ม” รายงานการดำเนินกิจกรรม และเผยแพร่ความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติงานของโครงการ รวมทั้งมีการเผยแพร่ข้อมูลผ่าน Internet ทาง www.umongpainting.com  ซึ่งเผยแพร่ผลงาน กิจกรรม และความสำคัญของการคัดลอกจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ได้อย่างกว้างขวาง และรวดเร็วข้อมูลและหลักฐาน ที่ได้จากการปฏิบัติงานนั้นยังเป็นข้อมูลหลักที่ทางโครงการได้นำไปจัดกิจกรรมนำชมจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ ในสถานที่จริง และรับเชิญบรรยายความสำคัญของงานจิตรกรรมที่วัดอุโมงค์ให้แก่บุคค องค์กร และสถานศึกษาต่างๆ อีกด้วย

ดังนั้นการดำเนินงานในระยะล่าสุดโดยเฉพาะตั้งแต่ พ.ศ. 2546 จนถึงปัจจุบันจึงมีความก้าวหน้ามากกว่าที่เคยเป็นอยู่ในช่วงก่อนหน้านั้นทั้งในเชิงปริมาณ คุณภาพ และเทคนิคการปฏิบัติงานที่เดิมเป็นแต่เพียงคัดลอกภาพจิตรกรรมด้วยภาพลายเส้น และทดลองใช้คอมพิวเตอร์สร้างภาพขึ้นในบริเวณแคบๆ ในรูปแบบภาพนิ่ง 2  มิติเท่านั้น ซึ่งตามโครงการจะได้ขยายผลการดำเนินงานไปตามเป้าหมายที่ตั้งไว้ตามลำดับ

แผนการดำเนินงานในลำดับต่อไป

การริเริ่ม และดำเนินงานโครงการที่ผ่านมามีความก้าวหน้าตามวัตถุประสงค์ของโครงการตามลำดับดังกล่าวแล้ว แม้ว่าจะได้ผลเป็นที่น่าพอใจ แต่ก็ยังไม่สามารถดำเนินการคัดลอกและสร้างภาพจิตรกรรมฝาผนังในส่วนที่สำคัญที่เหลืออยู่ได้ครบทุกอุโมงค์ โดยที่ผ่านมาดำเนินการแล้วเสร็จในอุโมงค์ที่ 2, ส่วนในอุโมงค์ที่ 1 และอุโมงค์ที่ 3 ซึ่งยังเหลือจิตรกรรมอยู่ในบริเวณกว้าง อันประกอบด้วยลายหงส์จีน ดอกโบตั๋น ลายบัว และลายประจำยามนั้นสามารถคัดลอกภาพลายเส้นในเบื้องต้นบางส่วนไว้แล้ว แต่ยังไม่ได้ทำการสร้างเป็นภาพสีที่สมบูรณ์ด้วยคอมพิวเตอร์ แผนการดำเนินงานในลำดับต่อไปจะดำเนินการให้ครบถ้วนตามเป้าหมายตามลำดับคือ

1. ถ่ายภาพจิตรกรรมฝาผนังภายในอุโมงค์ที่ 1, 3     ในรูปแบบภาพมุมกว้างในแบบผนังเต็มนำมาตัดต่อประมวลผลเป็นภาพผนังเต็มในมุมกว้างด้วยคอมพิวเตอร์
2. คัดลอกภาพลายเส้นเพิ่มเติมในอุโมงค์ที่ 1, 3 และสันนิษฐานภาพลายเส้นให้สมบูรณ์ตามหลักฐานที่ปรากฏเพื่อเป็นข้อมูลในการแก้ไขภาพด้วยคอมพิวเตอร์
3. นำภาพจิตรกรรมมาทำการปรับแต่ง แก้ไขความชำรุด และจำลองภาพจิตรกรรมขึ้นใหม่ด้วยคอมพิวเตอร์ จนกระทั่งเป็นภาพเขียนสีที่สมบูรณ์ในรูปแบบภาพนิ่ง 2 มิติ
4. นำภาพจิตรกรรมที่ได้แก้ไขแล้วในรูปแบบภาพนิ่ง 2 มิตินั้นมาทำการจำลองขึ้นในระบบภาพ 3 มิติ ในรูปแบบภาพเคลื่อนไหวได้แบบเสมือนจริง

นอกจากนั้นแล้ว เนื่องจากการใช้คอมพิวเตอร์ของโครงการได้ขยายความซับซ้อนในการทำงานมากขึ้นโดยเฉพาะการทำงานในระบบ 3 มิติ ที่มีความสำคัญต่อโครงการชัดเจนขึ้นตามลำดับ โดยเฉพาะในการจำลองภาพจิตรกรรมในรูปแบบเสมือนจริง 3 มิติ แบบภาพเคลื่อนไหว ดังนั้นจะได้ทำการใช้เครื่องคอมพิวเตอร์ที่มีสมรรถนะสูงขึ้นกว่าที่มีอยู่ เพื่อที่สามารถรองรับการทำงานในรูปแบบ 3  ได้อย่างมีประสิทธิภาพขึ้นกว่าที่ผ่านมาด้วย

เพื่อให้คุณค่าการดำเนินงานของโครงการเป็นประโยชน์ต่อสังคม จะได้ทำการเผยแพร่ผลงานของโครงการตามลำดับในรูปแบบต่างๆที่ริเริ่มไว้แล้วให้มีประสิทธิภาพขึ้น ที่สำคัญคือจะได้พัฒนา Web Site www.umongpainting.com  ของโครงการให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น เพื่อรองรับการนำเสนอผลงานของโครงการในรูปแบบพิเศษที่ได้เริ่มทำไว้แล้ว ให้ผู้ที่สนใจสามารถชมผลงานการคัดลอกตามที่เรากล่าวมาได้เต็มรูปแบบ เพราะที่ผ่านมา web site ของโครงการสามารถนำเสนอได้เพียงภาพนิ่งประกอบบทความเท่านั้น ในลำดับต่อไปจะพัฒนาระบบให้สามารถชมภาพเคลื่อนไหว 3 มิติแบบเสมือนจริงได้ และจะเพิ่มพื้นที่ให้มากขึ้น ทั้งหมดนั้นเพื่อการเผยแพร่ออกสู่สังคมได้อย่างมีประสิทธิภาพ และเป็นศูนย์กลางในการประสานงานกิจกรรมต่างๆที่เกี่ยวข้องกับโครงการ อาทิ การติดต่อวิทยากรนำชม บรรยาย และการค้นคว้าข้อมูล เป็นต้น

การเผยแพร่ผลการทำงานของโครงการในรูปแบบต่างๆ ที่ผ่านมาที่ได้เริ่มต้นขึ้นแล้วทำให้สังคมภายนอกมีความสนใจในกิจกรรมต่างๆของโครงการเป็นจำนวนมากในระยะที่ผ่านมา ดังการได้รับเชิญบรรยาย และนำชมจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ที่มีอยู่สม่ำเสมอในช่วงเวลาที่ผ่านมา

ดังนั้น ในระยะสุดท้ายของโครงการจะได้จัดนิทรรศการเพื่อแสดงผลงานของโครงการทั้งหมดที่ผ่านมา โดยเฉพาะอย่างยิ่งผลงานคัดลอกจิตรกรรมฝาผนังต้นฉบับในขนาดเท่าจริง ภาพจำลองจิตรกรรมด้วยคอมพิวเตอร์ และหุ่นจำลองอุโมงค์ ซึ่งสามารถสัมผัสได้จริง นอกจากจะสามารถนำผลงานคัดลอกภาพจิตรกรรมต้นฉบับของโครงการ ทั้งภาพคัดลอกลายเส้นและภาพที่ได้ใช้คอมพิวเตอร์ในการแก้ไขจิตรกรรม และจำลองขึ้นใหม่ออกเผยแพร่ในภาพขนาดใหญ่ได้แล้ว ยังเป็นการเผยแพร่กิจกรรมงานด้านการอนุรักษ์จิตกรรมฝาผนังแก่สังคมด้วย โดยจะได้จัดควบคู่กับการสัมมนาเรื่องงานจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ด้วย เพื่อให้ผู้สนใจเข้าร่วมรับฟัง รวมทั้งจะมีการพิมพ์หนังสืองานคัดลอกจิตรกรรมและผลการศึกษาทั้งหมดเพื่อประกอบนิทรรศการด้วย และจะได้จัดทำ VCD จิตรกรรมวัดอุโมงค์ให้มีข้อมูลที่ครบถ้วนทุกส่วนอย่างสมบูรณ์ (ที่ผ่านมา ได้เน้นเพียงอุโมงค์ที่ 2 ที่ดำเนินการไปแล้วมากที่สุด) และจะได้เผยแพร่ CD นั้นแก่สถานศึกษาและองค์กรที่เกี่ยวข้องต่อไป พร้อมกันนั้นจะได้เตรียมนิทรรศการขนาดเล็กที่สามารถเคลื่อนย้าย และสัญจรไปจัดและติดตั้งในที่ต่างๆ ที่มีความสนใจ อาทิ สถานศึกษาต่างๆ ซึ่งมักติดต่อขอข้อมูล เพื่อใช้ในการจัดนิทรรศการหรือบรรยายมายังโครงการเป็นจำนวนมาก ซึ่งอุปกรณ์ประกอบนิทรรศการทั้งหมดสามารถดำเนินการขนย้ายโดยใช้รถ 4 ล้อได้ และยังสามารถใช้ประกอบการบรรยายหรือสัมมนา เกี่ยวกับจิตรกรรมวัดอุโมงค์ที่มักได้รับเชิญอยู่เสมออีกด้วย

งานการเผยแพร่ผลงานของโครงการดังกล่าวออกสู่สาธารณเช่นนี้ แม้ว่าโดยผิวเผินแล้วจะไม่ได้เป็นหน้าที่การอนุรักษ์และคัดลอกจิตรกรรมโดยตรง แต่ทว่ามีความสำคัญเป็นอย่างยิ่ง เพราะผลงานจิตรกรรมในสถานที่จริง ณ วัดอุโมงค์นั้นมีสภาพที่ลบเลือนจนยากแก่การชมและสังเกตลวดลายได้อย่างชัดเจน ฉะนั้น สื่อหรือการเผยแพร่โครงการในรูปแบบต่างๆ ดังกล่าวทั้งในด้านวิชาการ และการสื่อสารทางคอมพิวเตอร์ย่อมง่ายต่อการสื่อสารและเผยแพร่ต่อสาธารณชนได้อย่างสะดวกและรวดเร็ว ในขณะเดียวกันก็ยังคงรักษาสาระเชิงวิชาการในระดับสูงไว้ได้เช่นเดียวกันสาธารณชนจะได้รู้ว่า แม้ว่าจิตรกรรมที่วัดอุโมงค์ในสำนึกของสังคมทั่วไปจะคิดว่าชำรุดลบเลือนจนหมดสภาพสิ้นแล้ว แต่การคัดลอกภาพจิตรกรรมผสมผสานกับการใช้เทคโนโลยีด้าน computer graphic ที่ก้าวหน้า ก็ทำให้สามารถฟื้นคืนภาพที่ลบเลือนเหล่านั้นขึ้นมาได้อย่างชัดเจนอีกครั้งหนึ่ง

และเป็นแนวคิดที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้กับจิตรกรรมฝาผนังแห่งอื่นที่มีความสำคัญได้อีกเป็นจำนวนมาก  ซึ่งล้วนอยู่ในสภาพที่ชำรุดลบเลือน

การได้เผยแพร่การดำเนินงานของโครงการดังกล่าวออกสู่สังคมเช่นนี้ มีความจำเป็นยิ่ง เพราะจะทำให้สังคมได้ตระหนักถึงปัญหา และแนวทางแก้ไขที่สามารถขยายแนวคิดที่ใช้ปฏิบัติงานได้สำเร็จดังที่วัดอุโมงค์นี้ออกไปยังจิตรกรรมฝาผนังที่มีคุณค่าแห่งอื่นอีกเป็นจำนวนมาก ที่ล้วนประสบปัญหาความชำรุดดังเช่นจิตรกรรมที่วัดอุโมงค์

เมื่อแนวคิดและวิธีการเช่นนี้ได้แพร่หลายไปในที่สุดแล้วก็ไม่เพียงแต่จะรักษางานจิตรกรรมที่อุโมงค์ได้เท่านั้น แต่แนวคิดและวิธีการดังกล่าวยังก่อให้เกิดการอนุรักษ์งานจิตรกรรมฝาผนังแห่งอื่นได้อีกเป็นจำนวนมากด้วย การมีแนวคิดและวิถีในการปฏิบัติงานที่ไม่ได้จำกัดขอบเขตเพียงแค่การอนุรักษ์ตัวผลงานจิตรกรรมจริงในมิติเชิงกายภาพดังการปฏิบัติงานของโครงการเช่นนี้  ย่อมเป็นรากฐานที่ก่อให้เกิดการอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังได้อย่างยั่งยืน

วัตถุประสงค์ของโครงการ

1. เพื่ออนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ เมืองเชียงใหม่ โดยการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีด้าน computer graphic  เข้าร่วมในการปฏิบัติงาน
2. เพื่อเป็นโครงการต้นแบบที่จะเป็นตัวอย่างสำหรับการศึกษา และอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังแห่งอื่นโดยใช้เทคโนโลยีด้าน computer graphic  ได้ต่อไป
3. เผยแพร่คุณค่าของงานจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ออกสู่สังคม

ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ

1. สามารถอนุรักษ์งานจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์โดยใช้เทคโนโลยีด้านcomputer graphic  เข้าร่วมในการปฏิบัติงาน
2. สามารถเป็นโครงการต้นแบบที่จะเป็นตัวอย่างในการศึกษา และอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังแห่งอื่นโดยใช้เทคโนโลยีด้าน computer graphic
3. สามารถเผยแพร่คุณค่าของจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ ออกสู่สังคม

สถานที่ปฏิบัติงาน

1. ปฏิบัติงานคัดลอกภาพจิตรกรรมในสถานที่จริง คือ ภายในอุโมงค์ของวัดอุโมงค์  จ.เชียงใหม่
2. กิจกรรมเผยแพร่ผลงานของโครงการออกสู่สังคม มีทั้งการปฏิบัติการนำชมในสถานที่จริงคือวัดอุโมงค์  และรับบรรยายตามสถาบันการศึกษา และการจัดนิทรรศการตามสถานที่ต่างๆ ในเขต จ.เชียงใหม่  และกรุงเทพฯ และรวมถึงพื้นที่ปฏิบัติงานทางคอมพิวเตอร์ใน cyber space ทางระบบ internet ของ www.umongpaintion.com