- ภาพจำลองการใช้สีเขียวตัดกับแดงในจิตรกรรมภายในอุโมงค์ที่ 2
“…รูปแบบดังกล่าวที่ได้ปรากฏ ในงานจิตรกรรมโบราณเช่นที่วัดอุโมงค์นี้จึงเป็นรูปแบบที่นำสมัยมาก…”
ภาพจำลองจิตรกรรมวัดอุโมงค์อันเป็นภาพที่สร้างขึ้นโดยใช้ข้อมูลที่ได้จากการคัดลอกงานจิตรกรรม และการปฏิบัติงานอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังด้วยกระบวนการทางเคมีได้ทำให้เราเห็นจิตรกรมฝาผนังในสภาพเดิมก่อนการชำรุดเมื่อราว 500 ปีก่อนว่า ในด้านการใช้สีนั้น สีหลักที่ใช้ในงานก็คือ สีแดงสดหรือสีแดงชาด กับสีเขียวสด (สีเขียวสดดังกล่าวหากเทียบเคียงกับสีสมัยใหม่จะเทียบเคียงได้ใกล้เคียงกันมากกับสีเขียว Emerald
- ภาพที่ 1: วัดอุโมงค์ แลเห็นเจดีย์ในด้านบนและอุโมงค์ในด้านหน้าจากมุมองด้านทิศตะวันออก โดยทางเข้าอุโมงค์ทั้ง 2 ที่ปรากฏในภาพก็คืออุโมงค์ที่ 4 และ 5 ตามแผนผังในภาพที่ 2
“…จิตรกรรมฝาผนังเก่าแก่ที่สุดในศิลปะล้านนาคือจิตรกรรมที่วัดอุโมงค์…”
เจดีย์และอุโมงค์ที่ปรากฏจิตรกรรมฝาผนังนั้นตั้งอยู่บนเนินเขาเชิงดอยสุเทพ จ. เชียงใหม่ จิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ในส่วนที่เหลือหลักฐานให้ชมในปัจจุบันอยู่บริเวณเพดานโค้งภายในอุโมงค์ ตัวอุโมงค์ตั้งอยู่บริเวณต่อเนื่องกับเจดีย์ทางทิศเหนือ โดยหันทางเข้าหลักไปยังทิศตะวันออกจำนวน 3 อุโมงค์ในด้านหน้า ซึ่งอุโมงค์กลาง (อุโมงค์ที่ 4) มีขนาดใหญ่ที่สุด
อย่างไรก็ตามในปัจจุบันปรากฏจิตรกรรมฝาผนังให้สังเกตเห็นได้ เพียง 3 อุโมงค์เท่านั้น คือ อุโมงค์ที่ 1, 2, และ 3
ปัจจุบันแม้ว่าจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์จะอยู่ในสภาพลบเลือนมาก แต่การคัดลอกจิตรกรรมเหล่านั้น ทั้งโดยการคัดลอกลายเส้น และการคัดลอกเป็นภาพสี โดยเทคนิคการเขียนด้วยมือและการใช้คอมพิวเตอร์เข้าช่วยในการทำงานคัดลอกจิตรรรม ทำให้เห็นภาพจิตรกรรมฝาผนังอันเก่าแก่ของศิลปะล้านนาที่มีอายุกว่า 500 ปีได้ชัดเจนอีกครั้งหนึ่ง
(more…)
เจดีย์วัดอุโมงค์ พ.ศ.2492 (ภาพ: บุญเสริม สาตราภัย) และปัจจุบัน
“…เจดีย์ทรงระฆังยุคต้นของศิลปะล้านนา…”
เจดีย์วัดอุโมงค์ เชิงดอยสุเทพ เชียงใหม่ เป็นเจดีย์ที่ตั้งอยู่บนเนินเขาเชิงดอยสุเทพ เชียงใหม่ โดยอยู่ในบริเวณที่ต่อเนื่องกับอุโมงค์ทาง ด้านทิศเหนือ เจดีย์วัดอุโมงค์ นับว่าเป็นเจดีย์องค์สำคัญองค์หนึ่งที่มีการกล่าวถึงในการศึกษารูปแบบเจดีย์ ในศิลปะล้านนาอยู่เสมอ มีทั้งข้อคิดเห็นที่สอดคล้องและแตกต่างไป โดยมีประเด็น และผลการศึกษาที่สำคัญ ที่อาจเรียกได้ว่าเป็น ทฤษฎีเกี่ยวกับเจดีย์วัดอุโมงค์ที่มีอิทธิลพลมากในปัจจุบัน กล่าวตามลำดับคือ (more…)
“…คอมพิวเตอร์มีส่วนสำคัญทำให้เราได้เห็นจิตรกรรมอายุกว่า 500 ปี ได้อีกครั้ง…”
จิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์ ในภาพคือจิตรกรรมในอุโมงค์ที่ 2 ส่วนขยายของล้อมกรอบสีแดง คือภาพในรูปถัดไป (ภาพ : ภัทรุตม์ สายะเสวี)
คอมพิวเตอร์ คือ องค์ประกอบหนึ่งในการทำงานคัดลอกจิตรกรรมฝาผนังวัดอุโมงค์
1. ถ่ายภาพจิตรกรรมที่ชำรุด และนำมา scan เก็บไว้ในคอมพิวเตอร์
2. ใช้ คอมพิวเตอร์ปรับแต่งแก้ไขความชำรุดของภาพตามหลักฐานที่ปรากฏ
3. ใช้คอมพิวเตอร์ลบรอยคราบความสกปรกที่จับผิวจิตรกรรมโบราณออก โดยรักษาลวดลายดั้งเดิมของจิตรกรรมไว้ ทำให้เราเห็นภาพจิตรกรรมในสภาพที่ชัดเจนขึ้น
(more…)
